سیاست دانشگاه اصفهان ارتقای اثربخشی علوم انسانی است

رسول رکنی‌زاده، امروز (دوشنبه، ۱۸ بهمن‌ماه) در جمع خبرنگاران، با اشاره به وضعیت دانشگاه‌های ایران بعد از انقلاب، اظهار کرد: از تأسیس نخستین دانشگاه در ایران در سال ۱۳۱۳، این نهاد شبیه صنعت، وارداتی بود و دانشگاه نه تنها تکامل سنت‌های آموزشی کشور نبود، بلکه کپی‌برداری از دانشگاه‌های اروپایی بود.

وی افزود: از سوی دیگر از حدود ۶۰ سال پیش که با تکنولوژی‌های روز دنیا مرتبط شدیم، صنایعی همچون ذوب‌آهن، صنایع دفاعی، فولاد، پلی‌اکریل و … نیز از خارج وارد کشور شد و دانشگاه‌ها هیچ ارتباطی با صنعت نداشت و تنها نسبت به تربیت نیروی ماهر این بخش اقدام می‌کرد.

به گزارش ایسنا، معاون پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان گفت: در آن زمان تمام صنایع موجود مستقل از نهاد علم و دانشگاه‌ها بود و صنعت وارداتی تنها نیاز به پول و دلار نفتی داشت، به همین دلیل امکان تغییر در صنایع را نداشتیم.

وی با بیان اینکه وقتی بر سه بخش تکنولوژی مسلط شویم می‌توان ادعای بومی‌سازی داشته باشیم، افزود: متأسفانه دانشگاه‌ها درگذشته در صنعت هیچ نقشی نداشتند و تنها در تربیت نیروی انسانی آن ایفای نقش می‌کردند.

رکنی‌زاده با اشاره به اینکه بعد از انقلاب متوجه توسعه‌نیافتگی کشور شدیم و به‌نوعی انقلاب اسلامی ما را از وضعیت موجود هوشیار کرد، تصریح کرد: بعد از انقلاب با ورود به نسل دوم دانشگاه‌ها، این نهاد به‌طورجدی وارد عرصه تازه پژوهش شد و به‌ویژه پس از جنگ، یکی از اصلی‌ترین مکان پژوهش، دانشگاه‌ها شد.

وی با بیان اینکه در ۳۰ سال گذشته دانشگاه‌ها و در دوران جدید دارای سابقه تحقیقات حرفه‌ای شدند، گفت: اگرچه در گذشته صنایع نقش زیادی نداشتیم، اما دانشگاه‌ها از دهه هشتاد شروع به تولید مقالات علمی کردند و کارکرد امروز دانشگاه‌ها ورود به عرصه تعاملات علمی جهانی است.

 معاون پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان تأکید کرد: اگرچه نمی‌توانیم در گذشته صنایع قبلی دخالت کنیم، اما باید در فناوری‌های نوین دنیا ورود پیدا کنیم، بنابراین نیاز به سرمایه‌گذاری در حوزه‌های علمی و پژوهشی داریم.

وی با بیان اینکه علم امروز محصول آزمایشگاه‌هایی‌ است که میلیون‌ها دلار در آن هزینه شده، تصریح کرد: ذات علم جدید، فناورانه است و قصد آن تغییر در جهان، انسان و طبیعت است، از سوی دیگر برخی علم جدید را علم سرمایه‌داری می‌دانند.

رکنی‌زاده با اشاره به اینکه در دوران جدید دانشگاه به سمت سرمایه‌گذاری حرفه‌ای می‌رود، تأکید کرد: امروز در دانشگاه‌های جدید به دنبال پاسداشت فرهنگ هستیم و باید روح فرهنگ در دانشگاه‌های جدید دمیده شود، بنابراین راه پیش رو، پر پیچ‌وخم است.

وی تصریح کرد: در فضای امروز راهی نداریم به غیر اینکه حوزه‌های علوم انسانی را جدی بگیریم، درحالیکه امروز این علوم بسیار تضعیف شده‌اند.

 معاون پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان با اشاره به برنامه آینده دانشگاه‌ها، اظهار کرد: دانشگاه اصفهان به همین منظور شروع به سرمایه‌گذاری در آزمایشگاه‌های تخصصی کرد و از سوی دیگر دفتر ارتباط با صنعت ایجاد شد و این دفتر همانند پلی برای متقاعد کردن بخش صنعت عمل می‌کند تا در کنار یکدیگر کار کنیم.

وی افزود: از سال ۹۸ شروع به توسعه ناحیه نوآوری در دانشگاه اصفهان کردیم تا از امروز برای آینده صنایع بزرگ کار پژوهش انجام دهیم.

رکنی‌زاده ادامه داد: اگرچه اصفهان دومین شهر دانشگاهی کشور است، اما ارتباطات این دانشگاه‌ها با یکدیگر ضعیف بود، به همین منظور در وهله نخست یک کنسرسیوم با حضور سه دانشگاه اصفهان، صنعتی و علوم پزشکی در حوزه سلامت کار خود را آغاز کرد که تاکنون ۳۰ پروژه بین سه دانشگاه در حال اجرا است.

وی ادامه داد: همچنین از سال گذشته دومین کنسرسیویم با توجه به مشکلات شدید اصفهان همچون آلودگی، خشکی زاینده‌رود، فرونشست زمین و …  با حضور ۱۲ مرکز علمی استان ایجاد شد که این کنسرسیوم با ایجاد هشت کمیته در زمینه‌های مختلف در حال فعالیت است.

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان افزود: امروز بخش بزرگی از دلایل خشکی زاینده‌رود انسان‌ساز است، اما اگر مدیریت یکپارچه زاینده‌رود حاکم شود، معضل این رودخانه حل می‌شود.

وی با بیان اینکه پژوهش در حوزه‌ها و مشکلات اصفهان ازجمله فرونشست زمین، انرژی‌های تجدیدپذیر و … در سی سال گذشته انجام شده است، تصریح کرد: معضل ما در به نتیجه نرسیدن پژوهش‌ها بی‌توجهی و همراهی نکردن حکمرانی و اقتصاد است.

رکنی‌زاده تأکید کرد: در دو سال گذشته به‌طورجدی در سیاستی به دنبال ایجاد شبکه بین پژوهشگران استان پیرامون مسایل روز جامعه هستیم، همچنین یکی از سیاست‌هایی که به‌طورجدی اجرا کرده‌ایم، تصحیح آیین‌نامه‌ها در راستای جامعه‌محوری و اثربخشی آنها است و سعی کرده‌ایم در آیین‌نامه‌ها، مرزها و نیازهای کشور را مدنظر قرار دهیم.

وی با تأکید بر ضرورت توجه به حوزه علوم انسانی که اثربخشی بالایی در هدایت جامعه دارد، تصریح کرد: متأسفانه در حوزه علوم انسانی زیاد رشد نکرده‌ایم در حالیکه در شورای ارتقا علوم انسانی سعی داریم در کنار علوم پایه، مهندسی و … علوم انسانی نه به عنوان حاشیه، بلکه به‌صورت پیشران حرکت کند.

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان گفت: سیاست امروز دانشگاه اصفهان ارتقای اثربخشی علوم انسانی و برگرداندن امید به جامعه است.

 وی در پاسخ به سوال ایسنا درباره فعالیت کنسرسیوم دانشگاه اصفهان و انتظارات از دستگاه‌های مختلف در پی برپایی نشست‌های مختلف و خلاء‌های موجود، اظهار کرد: در کشورهای توسعه‌یافته، نظام حکمرانی هماهنگ با نهاد علم است، اما در ایران هنوز این‌گونه نیست و  انتظار دانشگاه اعتماد دولت و حکمرانی به نهاد علم است. 

رکنی‌زاده گفت: متأسفانه در سال‌های گذشته دانشگاه‌ها نتوانستند حکمرانان دانشگاه دوست، تربیت کنند و به‌نوعی امروز حکمرانان ما، دانشگاه دوست نیستند.

وی با ارائه مثالی توضیح داد: اگرچه یک سال از فعالیت کنسرسیوم محیط‌زیست می‌گذرد، اما هنوز سازمان محیط‌زیست به این باور نرسیده که ما به دنبال اقدام عملی برای حل مشکلات هستیم، بنابراین در برنامه امسال اقدام به نوشتن برنامه‌های عملیاتی کردیم تا نهاد حکمران برای حل مشکلات شهر به دانشگاه اطمینان بیشتری کند.

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان درباره ارتباط نهاد علم با اتاق بازرگانی و بخش خصوصی، گفت: تعامل خوبی با اتاق بازرگانی شکل‌گرفته، اما مشکل موجود این است که صنعت وارداتی کمتر نیاز به دانشگاه دارد، اما از اکنون برخی صنایع برای دهه آینده خود ورود پیدا کرده و ارتباط با دانشگاه شکل گرفته است.

وی یادآور شد: در سال جاری مجموع قرارداد دانشگاه اصفهان با بخش خصوصی ۲۰ میلیارد تومان بوده  و این کار در ناحیه نوآوری دانشگاه اصفهان در حال انجام است.

رکنی‌زاده همچنین گفت: بااین‌وجود خود دانشگاه با بودجه‌های خود برای آینده و مشکلات صنعت در حال پژوهش و سرمایه‌گذاری است.

وی با بیان اینکه قرار بود در برنامه هفتم توسعه سرمایه‌گذاری حوزه پژوهش به سه درصد تولید ناخالص داخلی برسد که این عدد اکنون چهار دهم درصد است، افزود: با این‌وجود، همین عدد نیز به‌موقع و کامل به حوزه پژوهش تخصیص داده نمی‌شود.

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه اصفهان گفت: با شرایط موجود نمی‌توان برای حوزه پژوهش برنامه‌ریزی بلندمدت داشته باشیم، چراکه نمی‌دانیم چه میزان از این اعتبار و چه زمانی به دست ما می‌رسد.

وی با بیان اینکه بودجه پژوهشی دانشگاه‌ها حدود ۱۵ درصد بودجه کل دانشگاه‌هاست، تأکید کرد: اگر دولت تضمین کند در پنج سال این بودجه در زمان مشخص در حوزه پژوهش تخصیص یابد، دانشگاه‌ها وعده می‌دهند که بعدازاین زمان بخشی از هزینه‌های حوزه پژوهش را خودشان برگردانند.

سیاست دانشگاه اصفهان ارتقای اثربخشی علوم انسانی است